Search

Access times

  • Total visits44,379,977

PARTNER

    Green Leaf Vietnam Trading Service Co., Ltd.

    Is the leading passenger transport service company in Vietnam! In 2019, Green Leaf VN has more than 500 passenger cars from 4 seats to 50 seats, new life, reaching 150 thousand arrivals. The rate of successful and punctual pickup is 99.97%.

    * Japanese customer care staff always create peace of mind and trust for customers ...

Literary critique theory

Hai bài vinh danh nhà thơ viết về Hà Nội

Huệ Triệu

  • Monday, 22:52 Day 18/10/2010
  • Người mang Hà Nội theo suốt hành trình thơ

    Tôi chắc khi viết về Hà Nội, Trương Nam Hương luôn có tâm thế thoải mái, tự tin - tâm thế của con người biết mình có một "vốn liếng" dày dặn, không chỉ những hiểu biết, mà còn là xúc cảm về Hà Nội.

    "Vốn liếng" dày dặn ấy đã giúp tác giả Khúc hát người xa xứ, Viết tặng những mùa xưa, Ngoảnh lại tháng năm, Ra ngoài ngàn năm… có cơ hội tặng cho cuộc đời ngót 100 bài thơ đặc sắc về Hà Nội.

    Mang Hà Nội theo suốt hành trình thơ, cũng có nghĩa là mang Hà Nội theo suốt những thăng trầm của đời mình. Mười tập thơ của Trương Nam Hương, chưa tập nào thiếu vắng Hà Nội, thiếu vắng những khắc khoải về Hà Nội.

    Xa Hà Nội từ năm 12 tuổi, cũng tức là xa những kỷ niệm ấu thơ hạnh phúc nhất được ở bên mẹ, bên bà… Dễ hiểu vì sao, ký ức tuổi thơ Hà Nội lại trở thành nơi nương tựa tâm hồn nhà thơ trong suốt cuộc đời.

    Trong một lần trả lời phỏng vấn, Trương Nam Hương bộc bạch: "Mỗi lần viết về Hà Nội là một lần tôi được "truy lĩnh" những năm tháng hồn nhiên trong trẻo của đời mình…". Mới nghe thấy vui vui, ngồ ngộ, nhưng ngẫm một chút thôi, tâm sự của nhà thơ dễ làm ta cay sè sống mũi, bởi lẽ song hành với "truy lĩnh" niềm vui cũng là gặt hái về bao nhiêu tiếc nuối:

     

    Hà Nội trong anh là quả sấu hườm

    Lăn chua ngọt dọc thời bé dại

    Que kem cầm mát lạnh gió Hồ Gươm

    (Ký ức Hà Nội)

    Thành phố tuổi thơ là bài thơ của nhiều ký ức cảm động về Hà Nội. Cũng lại bắt đầu bằng những hình ảnh gợi không gian rất tuổi thơ Hà Nội, nhà thơ dẫn người đọc đến không gian Hà Nội khác:

     

    Nhớ Hà Nội những đêm báo động

    Mặc bom rung dế vẫn gáy trong hầm

    Hoa sữa còn thơm, biết mình còn sống

    Mẹ khóc thầm trong giá rét căm căm

    Không gian Hà Nội thời bom đạn ấy còn nhiều lần trở lại trong thơ anh. Gần đây, nhiều độc giả đã kịp ghi lại ấn tượng về một thời Hà Nội thật đẹp, thật "thảo thơm" mà chất ngất "buốt đau" với "Khâm Thiên trắng xót mái đầu khăn tang" (Hà Nội một thời).

    Viết về Hà Nội, Trương Nam Hương luôn giữ cái nhìn trong trẻo, trẻ trung, lãng mạn về Hà Nội. Hình như chàng thi sĩ sinh ra ở đất Hà Thành đã nuôi dưỡng tình yêu với Hà Nội bằng chính những nét trẻ trung, lãng mạn ấy.

     

    Có cảm giác như Trương Nam Hương lúc nào cũng ý thức gom về những "Mưa Hồ Tây - nắng Hồ Gươm", "Lộc đào Quảng Bá", "Hè phố Khâm Thiên vị bàng chát mãi", "Tiếng con gái Ngọc Hà đáo để", "Hương hoa sữa thơm xanh chiều heo may", "tiếng sâm cầm Hồ Tây", "lộc vừng lấm tấm", "kẹo lạc", "kẹo vừng"… để kết dệt thành một bức tranh thơ Hà Nội say đắm ngọt ngào:

    Em trẻ quá trước Thăng Long nghìn tuổi

    Liễu Hồ Gươm sớm ấy rủ ta về

    Hôn lên rét khẽ chạm bờ vai gió

    Giọt mưa phùn nhấm nháp tuổi so le

    (Em với Hồ Gươm)

    Cạnh bức tranh thơ tươi tắn trẻ trung về Hà Nội, ta còn gặp những trang nhật ký - thơ chứa đựng tiếc nuối về ký ức tình yêu đã xa. Trở về sau "diệu vợi tháng năm xanh", con người thơ đa tình này như bị vây bọc giữa làn hương ký ức tình yêu. Sương khói Hồ Tây giờ gợi nhắc: 

    Hư ảo Tây Hồ sương buổi ấy

    Như mắt em buồn hôm tiễn vậy

    Sâm cầm thót giọng hót về đâu

    (Ký ức)

    Và còn cả những trăn trở suy tư của một con người nặng lòng với Hà Nội, thấy "Tháp Bút đã sơn, người định tát hồ", mà âu lo "Lá sen còn gói cốm làng Vòng"… Có phải đó là những băn khoăn trăn trở khi nhận ra Hà Nội "ba mươi sáu phố" đang "mỏng" dần đi trong cuộc sống hiện đại?

    Tôi chợt tiếc, giá mà được Trương Nam Hương cầm trên tay tập thơ ngót một trăm bài thơ hay về Hà Nội trong Đại lễ Ngàn năm Thăng Long - Hà Nội…

     

    Huệ Triệu

    cand.com.vn

     

    Một bài thơ mang hồn cốt Hà Nội

    Tại cuộc thi “Thơ về Hà Nội” do Đài PTTH Hà Nội và Báo Văn nghệ tổ chức (2008 - 2010) chào mừng kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, bài thơ “Gửi chàng trai Hàng Bạc” của nhà thơ Đàm Khánh Phương đoạt giải ba. Xin giới thiệu đôi điều cảm nhận của nhà thơ Dương Kiều Minh (Phó Chủ tịch Hội LHVHNT Hà Nội) về bài thơ này.

    Qua nhà thơ Nguyễn Quang Thiều và một số anh em ở Hà Đông, lần đầu tiên tôi gặp Đàm Khánh Phương cách đây quãng dăm năm. Cũng là lần đầu tiên tôi đọc thơ Đàm Khánh Phương từ một bản thảo đánh máy do một vị quan chức được Đàm Khánh Phương tặng và chuyển lại.

    Quả là tôi có ấn tượng về bài thơ này. Đó là bài thơ viết tặng một vị Bộ trưởng đồng hương và chuyến thăm nhà vua Thụy Điển của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều. Ấn tượng của tôi về bài thơ không phải từ những nhân vật và sự kiện được Đàm Khánh Phương đặt thành đối tượng của thi ca, mà tôi nhận thấy một tinh thần đối thoại và cởi mở, một giọng nói ngang ngang hòa lẫn sự phóng hoạt trong bài thơ.

    Sau này, tôi có được đọc một số bài thơ của anh đăng rải rác đâu đó trên các tờ tuần báo, nhưng tôi không gặp lại cái sắc khí Đàm Khánh Phương đã từng hiện diện trong bài thơ này, mà thấy Đàm Khánh Phương mang trang phục hòa cùng dòng người đang đổ đến các hội đường.

    Cuối tuần trước, tình cờ tôi gặp Đàm Khánh Phương ở 19 Hàng Buồm, anh đọc một chùm thơ viết về Hà Nội, với bao kỷ niệm vui buồn của người trai Vân Đình, do sự xô đẩy của số phận mà trở thành người Hà Nội. Và lúc này, một ngày giữa thu anh nhắn tin cho tôi, anh đang về thăm mẹ ở quê. Thực tình, từ lần đầu gặp và những lần gặp tiếp theo qua những cuộc giao du với nhà thơ Nguyễn Quang Thiều và một số anh em Hà Đông, tôi luôn có trực cảm về một Đàm Khánh Phương là thuộc về một đời sống nào đó không gần gũi với tôi. Cái đời sống đó nằm ngoài sức quan tâm của tôi. Chùm thơ viết về Hà Nội đã cho tôi một cảm nhận thật khác về Đàm Khánh Phương.

    Thì ra, trong sự sâu thẳm của Đàm Khánh Phương vẫn lưu giữ một sự chân thành, ân tình. Chúng được hiện rõ được thổ lộ phơi bày trong những bài thơ của anh. Bài thơ "Gửi chàng trai Hàng Bạc" ấn định những nét riêng trang phục thơ Đàm Khánh Phương gần với cái trang phục của bài thơ của anh mà lần đầu tôi đọc. Bài thơ viết về người trai Hàng Bạc, một nhân vật có thật, đó là họa sĩ Trịnh Quang Vũ.

    "Hôn tôi vào đôi má lõm

    Cằm anh nham nhở đầy râu

    (…)

    Từ những ngày xa trong ấy

    Chiêm bao ta, bạn lẻ vào

    Thương nhớ lòng này vẫn vậy

    Vội gì - ngọn thấp cành cao"

    Bài thơ gửi một họa sĩ, một người bạn, nhưng thực tế đã gửi vào đó mối tâm sự rất riêng của mình, một mối tâm sự thật khó tìm được một phương tiện nào khác để bộc bạch nó một cách trọn vẹn ngoài những câu thơ, với những ước vọng thật giản dị khiêm nhường. "Đất rộng đời đông dễ lạc/ Tìm về ngang lối Hàng Ngang"; "Sẽ có bài thơ của tôi/ Bên cạnh màu tranh của Vũ/ Sau đận quay đi lòng đau/ Ta lại bên nhau đoàn tụ".

    Trong mối tâm sự về "Đất rộng đời đông dễ lạc", khởi đầu từ "Cái sân giời Hàng Bạc" đã gợi lên bầu không khí với không gian phố xá Hà Nội một thời mang đậm nét thi vị của bức tranh thủy mặc.

     

    "Nhớ những chiều mưa năm trước

    Nhìn bong bóng nước tơi bời

    Ta biết mình không khóc được

    Mắt rưng cười một nụ cười

    (…)

    Những trận gió vàng xứ Nghệ

    Gặp cơn nắng đỏ Hồ Gươm

    Đã xẻ trên vầng trán tím

    Màu xanh của những con đường"

     

     

    Với "Gửi chàng trai Hàng Bạc", Đàm Khánh Phương đã thực sự gửi đi mối tâm sự hồi tưởng thời trai trẻ của mình với tình cảm chân thành, ân tình, gần gũi, gắn bó thân thiết với cố nhân và với Hà Nội.

     

    Hà Đông, ngày 15/9/2010

    Kiều Minh

    cand.com.vn

     

     

    Related posts

    Search

    Access times

    • Total visits44,379,977

    PARTNER

      Green Leaf Vietnam Trading Service Co., Ltd.

      Is the leading passenger transport service company in Vietnam! In 2019, Green Leaf VN has more than 500 passenger cars from 4 seats to 50 seats, new life, reaching 150 thousand arrivals. The rate of successful and punctual pickup is 99.97%.

      * Japanese customer care staff always create peace of mind and trust for customers ...